Πέραν της Δεξιάς και της Αριστεράς…..


supervertmarlaolmstead.jpg

Στο γνωστό βιβλίο του «Η Επινόηση του Πολιτικού», ο Γερμανός κοινωνιολόγος και καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Μονάχου Ούλριχ Μπεκ,μεταξύ άλλων, έχει κι ένα κεφάλαιο με τον τίτλο «Πέρα από τη Δεξιά και την Αριστερά». Η προσπάθεια, λέει ο συγγραφέας, να εφαρμόσει κανείς τις κατηγορίες «δεξιά» και «αριστερά» στη σημερινή συγκεχυμένη ιστορική κατάσταση φανερώνει την «εννοιολογική σαλάτα» που δημιούργησε η ιστορία. Η μετάβαση από ένα κομμουνιστικό σε ένα καπιταλιστικό σύστημα είναι αριστερό ή δεξιό εγχείρημα; Η αντίσταση απέναντι σε αυτό –η διατήρηση των κεκτημένων– είναι συντηρητική ή προοδευτική; Αυτός που διαταράσσει και καταστρέφει την αριστερή σιγή ενός νεκροταφείου, υπογραμμίζοντας ανελέητα τις διαστροφές του σοσιαλισμού σε όλες του τις πραγματικές μορφές, συνεχίζει να εξυπηρετεί τον «ταξικό εχθρό», ή μήπως ήδη αντιλαμβάνεται το ρόλο ενός μετασοσιαλιστικού αριστερού και θεμελιώνει την αξίωσή του στην Ευρώπη του μέλλοντος;

Αλήθεια, πώς να το εξηγήσει κανείς. Τόσα χρόνια μετά την κατάρρευση του Τείχους του Βερολίνου, οι αγωνίες πολλών ανθρώπων παραμένουν στο ακέραιο και τροφοδοτούν τον Τύπο με δημοσιεύματα και σκέψεις που κανείς δεν μπορεί και δεν πρέπει να προσπερνά. Άλλωστε, τίποτα δεν προχωράει προς τα εμπρός, αν προηγουμένως δεν ζυμωθεί καλά με αυτό που αφήνει πίσω του. Νομίζω, κλασικός κανόνας της φυσικής, ή κάνω λάθος; Μόλις προχθές στο αμερικανικό περιοδικό The National Interest είδα ένα αφιέρωμα με τον τίτλο Πέρα από την Αριστερά και τη Δεξιά, των Ντέρεκ Τσολέτ και Τοντ Λίντμπεργκ, όπου αριστεροί και δεξιοί αναζητούν και βρίσκουν κοινό έδαφος επικοινωνίας πάνω σε δέκα παγκόσμιες προκλήσεις. Κάπου λοιπόν βρισκόμαστε. Στην αμφισβήτηση προφανώς του τρόπου επεξεργασίας των γνωστών ιδεολογημάτων που σχημάτισαν το περίγραμμα της δυτικής πολιτικής σκέψης για πολλές δεκαετίες. Οι όροι κλισέ «δεξιά» και «αριστερά» μπορεί να μη φθίνουν, ή τουλάχιστον να χρησιμοποιούνται για την ευκολία του πολιτικού ζην, αλλά πού είναι η αίγλη του παλιού μεντεσέ, του παλιού πατιναρισμένου καθρέφτη; Λέτε να πέρασε ο παλιατζής; Μπα, δεν το πιστεύω!

Στην παλιά παγκόσμια τάξη, η αριστερή και η δεξιά πολιτική είχαν τις κλασικές πελατείες, τις ιδιαίτερες γλωσσικές τους μορφές (συγκεκριμένες ατάκες), τα θέματα κοινού ενδιαφέροντος, καθορισμένη διάταξη συμμάχων, αντιπάλων και θεμάτων – ταμπού, τα οποία μπορούσε κανείς να θίξει ηθελημένα ή αθέλητα με υπολογίσιμες συνέπειες. Στο βαθμό, όμως, που σπάνε οι χορδές του πιάνου, η μουσική θα είναι άφωνη, ακόμη κι αν δεν αλλάξει η ικανότητα των δακτύλων και η παρτιτούρα. Η πολιτική γίνεται βουβή ταινία ή ακριβέστερα ομιλούσα ταινία, στην οποία χάνεται ο ήχος. Κουνάμε τα χείλη, χτυπάμε τα πλήκτρα – όμως τίποτα δεν ακούγεται… «Μήπως, επομένως, βιώνουμε μια αφύσικη ησυχία λίγο πριν ξεσπάσει η καταιγίδα», ubeck.jpgαναρωτήθηκε ο Ούλριχ Μπεκ.

Ο Γερμανός κοινωνιολόγος δεν ανήκει στην κατηγορία των σαμάνων, των μάγων των μικρών κοινοτήτων που διαθέτουν διάφορα μαντζούνια διά πάσαν νόσον. Σίγουρα όμως το βιβλίο του μοιάζει προφητικό από κάθε άποψη, καθώς όλοι, σε κατ’ ιδίαν συζητήσεις, αναρωτιόμαστε αν τελικά παραμένουν εν ζωή και εν λειτουργία πολιτικοί όροι, οι οποίοι ρίζωσαν από παλιά, τότε με τη Γαλλική Επανάσταση, το 1789, την κοινωνική επανάσταση, το 1848, ή τη Ρωσική, το 1917. Κατά πόσον, δηλαδή, οι σύγχρονες επιτακτικές ανάγκες, ο σαρωτικός άνεμος της τεχνολογίας τείνουν να αμβλύνουν την πολιτική χροιά που κουβαλούν πάνω τους τίτλοι, όπως Δεξιά και Aριστερά.

Οταν καταρρέουν οι δεδομένες ιδεολογικές κατηγορίες, χιονοστιβάδες πλακώνουν τα άτομα. Aν μάλιστα η κατάρρευση δεν αντικαθίσταται από καινούργιες, τότε αρχίζει η φυγή στις παλιές βεβαιότητες. Κι είναι αλήθεια πως οι άνθρωποι αναζητούν στηρίγματα σε εννοιολογικά δεκανίκια του παρελθόντος, παρ’ ότι καταλαβαίνουν πόσο ανεπαρκή είναι. Οχι, δεν είμαστε εδώ για να ισοπεδώσουμε τα πάντα μόνο και μόνο για να παραστήσουμε ότι προσαρμοζόμαστε εύκολα στις αλλαγές. Σ’ αυτές θα ενδώσουμε κλασικά, σαν την ερωμένη που κάνει ατέλειωτα νάζια και μετά παραδίδεται άνευ όρων. Θα ήταν εξ άλλου λάθος και καθαρή τρέλα να αποτολμήσει κανείς την υποβάθμιση των μεγάλων πεπραγμένων των λαών μιας άλλης εποχής. Να αμφισβητήσει τη σημασία των ανατροπών, των διδαγμάτων, το σύστημα των πολιτικών αρχών που αναδύθηκε μέσα από τη βούληση των καθημερινών ανθρώπων. Ακόμη και για τους αυστηρότερους κριτές των μεγάλων επαναστάσεων αποτελεί κοινή παραδοχή ότι η ελευθερία του ατόμου, οι δημοκρατικές διαδικασίες, η βαθιά πολιτική συνείδηση, αλλά και ο πολιτικός μας βίος παραπέμπουν σ’ εκείνα τα ιστορικά γεγονότα.

thinking-painting.jpg

Παρά τις αμφιβολίες του Μπεκ, οι όροι δεξιά και αριστερά δεν θα εκλείψουν τόσο γρήγορα. Τουλάχιστον όχι όσο οι γενιές μας βρίσκονται εν ζωή. Κάτι σημαντικό εκπροσωπούν, παρ’ ότι έχουν εξασθενήσει με την πάροδο των χρόνων. Οι Ευρωπαίοι πολιτικοί, λοιπόν, επαναφέρουν στο προσκήνιο μια πολυφορεμένη έννοια, τη μεταρρύθμιση. Μοιάζει σαν την παλιά, τη γνωστή μας αλλαγή. Μπορεί να την χρησιμοποιούν οι δεξιοί πολιτικοί, μπορούν όμως και οι αριστεροί. Στους τεχνοκράτες αρέσει η λέξη μεταρρύθμιση. Την τοποθετούν όπως η οικοδέσποινα τοποθετεί τα ορντέβρ στο τραπέζι πριν από το κυρίως πιάτο. Μετά, βλέπουμε.

Σ’ αυτή τη «ορντεβρική» φάση βρίσκεται τελευταία η Γαλλία. Μετά τη δημοσιοποίηση των προτάσεων του Ζακ Ατταλί για τη μεταρρύθμιση του γαλλικού κράτους. Ο Ζακ Ατταλί, παλιός σύμβουλος του Μιτεράν και πρώην πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Ανασυγκρότησης, έχει περιβληθεί τον ρεαλισμό της εποχής μας και γνωρίζει ότι τα παλιά πέθαναν, ζήτω τα καινούργια! Οι προτάσεις του αφορούν την κομματική δεξιά και την κομματική αριστερά, βρίσκονται δε στα χέρια του Σαρκοζί και μάλιστα χαρακτηρίζονται κατεπείγον περιστατικό!

Τι λέει ο Ατταλί, λοιπόν; Το κείμενό του, να διευκρινίσω, είναι τεράστιο και ένας μπλόγκερ, ο Sxolarios (Φιλοσοφία στην Αθήνα), το μετέφρασε στα ελληνικά με δική του πρωτοβουλία. Ο Ατταλί επισημαίνει το αυτονόητο. Ο κόσμος παρασύρεται από το ισχυρότερο κύμα οικονομικής ανάπτυξης της ιστορίας! Μια ιστορία που δημιουργεί πλούτη, ακραίες ανισότητες, προόδους και σπατάλες. Η ανθρωπότητα θα βρεθεί ωφελημένη και η Γαλλία οφείλει να δημιουργήσει τις συνθήκες εκείνες για να εισπράξει το μερίδιο της. Τούτη η οικονομική ανάπτυξη δεν αποτελεί αφαίρεση. Οφείλει να αγγίζει όλες τις διαστάσεις του ευ ζην και πρώτα απ’ όλα την πραγματική ελευθερία που επιτρέπει στον καθένα, ανεξάρτητα από την καταγωγή του, να βρει αυτό για το οποίο είναι προικισμένος. Ενα μεγάλο κεφάλαιο του ευ ζην, λέει ο Ατταλί, εξαρτάται από τους ρυθμούς ανάπτυξης των οικονομιών μας. Το μέλλον επιφυλάσσει πολλά: τεχνικές πρόοδοι προαναγγέλλονται, ο παγκόσμιος πληθυσμός θα αυξηθεί υπερβολικά σε λιγότερο από 40 χρόνια και ένα τεράστιο χρηματοοικονομικό κεφάλαιο είναι διαθέσιμο. Αν η πολιτική, οικονομική, εμπορική, περιβαλλοντική, χρηματοοικονομική και κοινωνική διακυβέρνηση του πλανήτη οργανωθεί, η παγκόσμια ανάπτυξη θα διατηρηθεί με πολύ βιώσιμο τρόπο πάνω από το 5% ανά έτος…

mykidcouldpaintlikethat1.jpg

Χώρος άλλος για τον Ζακ Ατταλί δεν υπάρχει, εδώ τουλάχιστον. Ομως να συμπληρώσω ότι οι μεταβατικές περίοδοι στην πολιτική ιστορία της ανθρωπότητας διακρίνονταν και διακρίνονται από παλινδρομήσεις. Οι κοινωνίες κινούνται ελάχιστα μπροστά και πολύ προς τα πίσω. Ο φόβος προς το καινούργιο αλλοτριώνει την αντικειμενική σκέψη (υποκειμενισμός). Και μέχρις ότου αναδειχθούν οι καινούργιες «μαγικές» έννοιες, οι κοινωνίες θα ακκίζονται ή θα θυμώνουν με μελέτες σαν αυτήν του Ατταλί. Και ο Ανθρωπος; θα διερωτώνται. Ο άνθρωπος είναι απλώς ο δούρειος ίππος ή κάτι παραπάνω.

Δημοσιεύθηκε στην Καθημερινή 10-2-2008

ριτς

43 thoughts on “Πέραν της Δεξιάς και της Αριστεράς…..

  1. σε ευχαριστώ για τη φιλοξενία, είναι σημαντικό να συναντιούνται άνθρωποι με όμοιες ανησυχίες και ενδιαφέροντα, όσον αφορά τα περιβαλλοντικά θέματα όταν έχεις χρόνο ρίξε μια ματιά και εδώ http://www.oiklogio.gr είναι μια προσπάθεια ανθρώπων με θέληση πείσμα και όρεξη για κάτι καλύτερο που αξίζει τουλάχιστον μια ματιά…

  2. paraxeno…. καλως ορισες… και βεβαια θα μπω με την ησυχια μου να μελετήσω γιατί με ενδιαφέρουν και τα περιβαλλοντικά…
    σε ευχαριστώ
    ριτς

  3. Αν θυμάμαι καλά – γιατί έχει γράψει και πολλά ο αφιλότιμος – από βιβλίο του Giddens (‘Beyond Left and Right’) ο τίτλος. Επίσης νομίζω συνεργάζονται οι δυο τους και στο Polity Press, τον εκδοτικό οίκο του Giddens.

  4. O τιτλος στα ελληνικά ειναι» Η Επινοηση του Πολιτικού»( εκδοσεις Λιβάνη)..Beyond Left and Right: The Future of Radical Politics tou Giddens….
    το καινούργιο βιβλίο του ειναι : The Cosmopolitan Society and Its Enemies
    Ulrich Beck
    The University of Munich and the London School of Economics and Political Science.

    . Θα γραψω καμια μερουλα αμα εχω τα κεφια μου….

    Νομιζω ότι συνεργάζονται. Δικιο πρεπει ναχεις, αλλά να το δούμε γιατί δεν το θυμαμαι.
    σε χαιρετω
    ριτς

  5. Είναι αναμφίβολο ότι οι διαφορές του παραδοσιακού δίπολου δεξιάς – αριστεράς έχουν αμβλυνθεί τα τελευταία χρόνια. Κι αυτό διότι ο προσεταιρισμός του πολυπόθητου «κέντρου» (που δίνει τη νίκη στις εκλογές), θέλει -ιδεολογικές- θυσίες. Ωστόσο από το σημείο αυτό, μέχρι να φτάσουμε στο συμπέρασμα ότι έρχεται άμεσα το τέλος των παραδοσιακών πολιτικών ιδεολογιών, συμφωνώ, υπάρχει μεγάλη απόσταση.

    Μου κάνει πάντως εντύπωση -και το ξανασκέφτομαι με το σημερινό σου άρθρο, ριτς- ότι στο εξωτερικό (επί παραδείγματι στις Η.Π.Α. και τη Γαλλία) συζητούν πολιτικά. Γίνονται ζυμώσεις! Εμείς φαίνεται ότι λατρεύουμε μόνο την ομφαλοσκόπηση και την νοσταλγία των «περασμένων μεγαλείων»…

  6. Α, τώρα που ξαναείδα τον τίτλο μου θύμησε το περίφημο δίτομο του Karl Popper, ‘The open society and its enemies’ (οι ‘εχθροί’ βεβαίως βεβαίως ο Πλάτων, ο Μαρξ και ο Χέγκελ). Βέβαια ο Μπεκ δεν είναι ούτε ο πρώτος ούτε ο τελευταίος που τον ενέπνευσε κατ΄αυτόν τον τρόπο ο Popper… άντε σταματώ να σχολιάζω γιατί το παράκανα νυχτιάτικα.:-)

  7. Γεια σου Ριτσα,
    θα ηθελα να σε ρωτησω κατι αφου εθιξες το θεμα αυτο.Πιστευεις οτι υπαρχει σημερα ακροδεξια; Διαβασα σε μια συνεντευξη τον Σον Πεν να λεει οτι τα περισσοτερα αμερικανικα μμε ειναι ακροδεξια.Και επισης ο Λαζοπουλος στην εκπομπη του ειπε οτι τα ελληνικα μμε (η τηλεοραση πιο συγκεκριμενα νομιζω) εκφραζουν ακροδεξιες αποψεις.Μου φανηκε περιεργο, γιατι δεν ειχα ακουσει αυτη την κριτικη για τα μμε.Αν οντως ισχυε, δε θα υπηρχε μαζικοτερη αποδοκιμασια και αντιδραση;

  8. Οι όροι αυτοί μοιάζουν ξεπερασμένοι, δεν έχουν πια την παλιά δυναμική τους. Δεν θα πρότεινα σε σύγχρονο πολιτικό να τους χρησιμοποιεί, μοιάζει λίγο σαν υποκρισία

  9. ποια δεξιά-ποια αριστερά;!
    Πάνε αυτά!! Μόνο κάτι παλιοί, «κολλημένοι» χρησιμοποιούν τις ταμπελίτσες αυτές.
    Η Αριστερά βγαίνει με ανανεωμένο πρόσωπο…
    Το κέντρο έχανε πάντα το… κέντρο
    Η Δεξιά βγήκε εκτός πορείας (όλο διξιά, δεξιά, κάπου θα ολισθήσεις-δεν μπορεί..)

    εγώ μπήκα να σου πω ΚΑΛΗ ΒΔΟΜΑΔΑ
    και να σου στείλω πολλά φιλιά-και μια ζεστή αγκαλιά.

    Ο πόνος πέρασε, τώρα πάμε για τα δύσκολα….

    Ας μην μιλάω όμως καλύτερα, είναι κρίμα, ΑΛΛΟΙ έχουν πιο σημαντικά συμβάντα να αντιμετωπίσουν, που εύχομαι ολόψυχα να πάνε όλα.. δεξιά! (τι έκφραση κι αυτή!! εννοούσα «να πάνε όλα καλά» – ήθελα να ήξερα ποιος έκανε ταυτόσημη λέξη τη «δεξιά» με το «καλά».
    Καλάθια και πανέρια!!

  10. Η γλαύκα της Αθηνάς ανοίγει τα φτερά της το σούρουπο, έλεγε ο γερο-Χέγκελ. Η φιλοσοφική – KAI πολιτική – σκέψη ακολουθεί δηλαδή την εποχή της με σημαντική χρονοκαθυστέρηση.

  11. Ρίτσα μου,
    καλό απόγευμα. Πολύ ενδιαφέρον το θέμα σου. Αν και συνήθως βαριέμαι τα πολύ βαθιά κοινωνικοπολιτικά θέματα, εντούτοις διάβασα με προσοχή την ανάρτηση σου. Ίσως γιατί προσπάθησες να δώσεις αυτά που θέλεις να πεις με όσο το δυνατό απλά λόγια.
    Δεν ξέρω αν πια δεν ισχύουν τα παλιά όρια μεταξύ αριστερών – δεξιών, αυτό που ξέρω είναι το ότι δεν ισχύουν πια απαρέγκλιτα οι εξομοιώσεις Αριστερά = Πρόοδος Δεξιά = Συντήρηση. Έχω γνωρίσει κάτι αριστερούς που μυρίζουν μούχλα και συντήρηση και κάτι δεξιούς που η λέξη Συντήρηση δεν θα τους ταίριαζε.

  12. Ωραίο άρθρο Ριτς.
    Συμφωνώ κι εγώ ότι τα σύνορα έχουν πλέον πέσει. Ο εχθρός έπαψε πλέον να είναι ο άλλος, ο απέναντι, ο από πίσω απ΄το παραπέτασμα ή ο από μπροστά.
    Έγινε επιτέλους κοινός νους ότι το πρόβλημα είναι τα ίδια τα προβλήματα, ανεξαρτήτως πολιτικής καταγωγής ή ερμηνείας. Κι ότι αυτό που είναι σημαντικό είναι ο βαθμός σπουδαιότητας, ανησυχίας και συνέπειας με τα οποία τα αντιμετωπίζουμε. Ένας βαθμός που εξαρτάται πρωτίστως από τον άνθρωπο και την παιδεία του .
    Καλή εβδομάδα, η άνοιξη είναι κοντά!

  13. Οταν κατέφθασα στην Αλβιώνα ρώτησα τον Τζώνυ αν υπάρχει κουμουνιστικό κόμμα στην Αλβιώνα και μου απάντησε ναι υπάρχει ένα μέλος είναι η Sue μία φίλη μας ζωγράφος και δύο τρείς άλλοι που δεν τους ξέρει και υποστηρίζεται από την εφημερίδα Morning Star (the only British socialist daily) η οποία είναι και online!!Αυτά , ετσι το ανέφερα για εγκυκλοπαιδική ενημέρωση. Σε φιλώ

  14. Καλησπέρα ritsmas,
    και θα …καταχραστώ λίγο του χώρου σου, αλλά είναι σχετικά με όλα αυτά, τα έχω πει και … ήθελα να τα ξαναπώ!!

    Ποιά Αριστερά-Ποιά Δεξιά;
    http://polites4change.blogspot.com/2007/01/blog-post_17.html#links

    …… Πόσοι ΑΡΙΣΤΕΡΟΙ που στην ουσία διεκδικούν μια κοινωνία βασισμένη στην ισότητα, την δικαιοσύνη, την αλληλεγγύη συνεχίζουν να εκτιμούν την πατερναλιστική συμπεριφορά «αιώνιων» πολιτικών τους αντιπροσώπων στην πολιτική ή τον συνδικαλισμό;
    Πόσοι εμπιστεύονται το εργασιακό ή οικονομικό τους μέλλον στους κατ’ εθισμό ή κατ’ επάγγελμα «επαναστάτες»;
    Πόσο εύκολα μπορούν να αντέξουν ακόμα μία «ξύλινη» ανασκευασμένη «αγωνιστική» ομιλία των σημαιοφόρων γερασμένων …κινημάτων.
    Πόσοι προοδευτικοί πολίτες που τοποθετούνται στην σύγχρονη «αριστερά» αποδέχονται «αναπτυξιακά» σχέδια που οδηγούν σε περιβαλλοντικές «βόμβες» και μη αναστρέψιμες, καταστροφές.
    Πόσες σύγχρονες αριστερές κοπέλες είναι διατεθειμένες να ακολουθήσουν «ταγάρια» σαν εκπροσώπους κινημάτων ισότητας;
    Πόσοι νέοι (τι ποσοστό) «εκφράζονται» από τις ΑΡΙΣΤΕΡΕΣ πολιτικές …νεολαίες;

    Πόσοι ΔΕΞΙΟΙ που βασικά επιλέγουν μια «φιλελεύθερη» οικονομία βασισμένη σε χαλαρούς νόμους της αγοράς, υιοθετούν και συμμερίζονται ταυτόχρονα τον λαϊκισμό, την γλώσσα και το προφίλ υπουργών, στελεχών ή και άλλων αιρετών της ίδιας οικογένειας» (βλέπε αιρετούς στη Θεσσαλονίκη).
    Πόσοι μικροί ή μεγάλοι «αστοί» συγκινούνται από τους διαγκωνισμούς μεσαίων και μεγάλων στελεχών στην μοιρασιά της πίτας της εξουσίας στην διοίκηση.
    Πόσοι επενδυτές ή επιχειρηματίες, που αξιολογούν θετικά τον ρόλο του κεφαλαίου και του ανταγωνισμού στην ανάπτυξη, δεν ασφυκτιούν από την γραφειοκρατία, την διαφθορά και την αναξιοκρατία στις υπηρεσίες και τους θεσμούς που αντί να εξασφαλίζουν την λειτουργία ενός κράτους και μιας οικονομίας στα πλαίσια ενός εύρυθμου συστήματος κανόνων (υπέρ της αγοράς πάντα) υποβάλλουν τις ιδιωτικές πρωτοβουλίες στο μαρτύριο της …σταγόνας και σε τελικό μαρασμό…

    Πόσοι ΔΕΞΙΟΙ και «έχοντες» δεν έχουν απογοητευθεί από την γενίκευση της διαφθοράς, του χρηματισμού, της «ανοιχτής στρόφιγγας» προς ημετέρους…
    Πόσοι νέοι Γιάπηδες βρίσκουν «χαριτωμένες» τις κάμερες και τον Μεγάλο Αδελφό στην επαγγελματική και προσωπική τους ζωή;

    Το ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ της αριστεράς ή της δεξιάς φαίνεται ότι γίνεται στον σύγχρονο πολιτικό στίβο, και ευτυχώς γιαυτό, το βασικό κριτήριο επιλογής. Οι «αριστεροί των τσιτάτων» και οι «πατριώτες δεξιοί» θα αναζητούν όλο και περισσότερο κοινό που να τους αποδέχεται και «δουλειά» που να δικαιολογεί την ύπαρξη τους. Ας τους …βοηθήσουμε να αρχίσουν την αναζήτηση μια ώρα αρχύτερα!!!

    Η κοινωνία μας μπορεί να απαλλαγεί από μύθους, αγκυλώσεις, «δήθεν», ενορχηστρωμένες διαμάχες, διαπλοκή… μέσα από μια σειρά ριζοσπαστικών ή και αυτονόητων ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΑΝΑΤΡΟΠΗΣ.

    Τότε, χωρίς διλλήματα, παρωχημένες ενστάσεις, παγίδες, σε ένα πραγματικά μοντέρνο κόσμο το αρχικό ερώτημα θα γίνει πιο σαφές, θα αποκτήσει και πάλι «νόημα» και η συνειδητή του απάντηση θα καταστεί ασφαλής και ώριμη επιλογή…

  15. Να γιατί μ’ αρέσει το διαδίκτυο. Γιατί μπορείς να διαβάσεις τέτοια καλά κομμάτια που αλλιώς θα πνίγονταν μαζί με την Καθημερινή που δεν ήρθε στο νησί λόγω «απαγορευτικού» τρεις μέρες τώρα.
    Το απόλαυσα το κείμενο και τον προβληματισμό του.

  16. @@δ. τζ. Ναι, γινονται συζητήσεις στο εξωτερικό σε πολύ πιο καλό επίπεδο. Φαντάζομαι όμως ότι και στην Ελλάδα θα επιδιώκεται κατα καιρούς να τεθεί στο τραπέζι η καινούργια ( ήδη παλιά) πραγματικότητα και να εξαχθούν συμπεράσματα. νομιζω όμως ότι λειπει η επιστημονική αρχικά και στη συνεχεια πολιτική τεκμηριωση που θα ανοιξει περαιτερω το δρόμο.. Οι πολιτικοί -πλην ελαχίστων εξαιρέσεων προτιμούν την πεπατημένη και συν τοις άλλοις, και ναθελαν δεν εχουν βημα και δευτερον δεν εχουν εθισμένο σε τετοια θεματα ακροατήριο
    χαιρετω
    ριτς

  17. Γεράσιμος…α) Ο Θάνατος του Σωκράτη ειναι η έσχατη αποδειξη της ειλικρίνειάς του. Β) Αυτός που απέκτησε συνείδηση της κοινωνικής επανάστασης και του ταξικού αγώνα ήταν ο Ηράκλειτος, ο πρώτος συνειδητός εχθρός της ανοικτής κοινωνίας. Της κοινωνίας που χρειαζόμαστε για να δημιουργούμε δυναμικά και εν αρμονία και αλληλένδεση.
    (Λιγο ασχετο, αλλά και τί ειναι τελικά σχετικό😉
    ριτς

  18. Καλησπέρα Ρίτσα
    Θα είμαι εκτός θέματος και συγνώμη γιαυτό.

    Επειδή το blogging με έχει επηρεάσει στο πώς διαβάζω πλέον τα άρθρα στις εφημερίδες και στα περιοδικά και μπαίνω πλέον στην διαδικασία όταν διαβάζω οποιοδήποτε άρθρο να σκέφτομαι το τι σχόλια θα άφηνα, εχω αποφασίσει εδώ και καιρό αν όχι να μήν διαβάζω έστω να μην σχολιάζω τα ποστ σου που έχουν ήδη δημοσιευτεί, όσο και να μου αρέσουν.
    Θέλω να κρατώ, έστω και λίγο την μαγεία του τυπωμένου χαρτιού.

    Φιλιά.

  19. anisixos… Καλως τονε κι ας χάθηκες…. Αν υπαρχει οντως ακροδεξιά ή αν ονομάζουν εναν χώρο που δεν τα βρηκε με τη δεξιά ακροδεξιά ; Τα ΜΜΕ στην Αμερική ειναι ταυτοχρόνως τόσο φασιστικά όσο και πανελευθερα.Πάνω απ όλα όμως η αμερικανική σημαία και ο ύμνος. Λαζοπουλος και κομπανι δεν βλέπω γιατί δουλεύω κι όχι γιατί ειμαι σνομπ. Τα ελληνικά ΜΜΕ βρήκαν πεδίον ελεύθερον λαμπρόν.
    χαιρετω

  20. @@Vasilis Ναι, ειναι ξεπερασμένοι, αλλα ολοι οι πολιτικοί τις χρησιμοποιούν και ενα από τα τελευταία βιβλία του Βενιζέλου εχει αυτό τον τιτλο

  21. @Φαιη Μετεωριτης…Ολοι οι πολιτικοί ειναι παλιοί, κολλημένοι…δεν ξερω τί θα κανει ο Τσίπρας , του την εχω στημένη στη γωνία.
    Ζεστη, πολυ ζεστή αγκαλιά
    ριτς

  22. @@Meropi….ενταξει, ξέρεις Μερόπη μου, ειναι και η δουλειά μου αυτή,…προσπαθώ να τα αποφεύγω , αλλα δεν γίνεται….αυτο που λες ότι εχουν αλλάξει οι ρόλοι ειναι λογικό κι εχουν σχεση με την ανασφάλεια του συγχρονου ανθρώπου. Τα κεκτημένα που λεμε….
    σε φιλω
    ριτς

  23. Παράξενος Ελκυστής… ελπιζω ναχεις κλειστή την τιβουλα σου σήμερα…Ο εχθρος είναι πάντα ενα βήμα πιο περα από μας. Αλλά ποιός του δινει σημασία. εχουμε κατι αντοχές μείς…
    Καλη εβδομάδα…Κοντά ειναι λες ;
    Να μιλαμε για θεματα παιδείας…υστερούμε πολύ….

  24. @@@Penelope dearest….εισαι καθημερινα μοναδική. Ακομη κι εγω δυσκολευομαι να ακολουθήσω το πηγαίο βρετανικό σου χιουμορ…Την αγαπη μου….

  25. @@Polis…..πολυβολο είσαι. Πού να σε ακολουθήσω εγω τώρα μετά από μια ημερα φορτισμένη….. Ο,τι και να πεις εχεις δικιο,αλλά νομίζω ότι το κείμενο είναι πολύ θυμωμένο. Γιατί, άραγε; Οι δυτικές κοινωνίες εχουν ξεπεράσει τα όρια τους , φυσικό λοιπόν να εγειρονται αυτοματα ολα αυτά τα ερωτηματικα που θέτεις. ποιός θυσιάζει τον υλισμό -καταναλωτισμό του ( ουτε εγω βεβαια) για να υπηρετήσει νεες ιδεες; αυτα τα κανουν όσοι ελπίζουν σε ένα καλυτερο αυριο ως προς την ευημερία περισσότερο και λιγότερο ως προς την κοινωνική δικαιοσύνη και την ισότητα.
    χαιρετω

  26. @@@Ινδικτος…. χαρα μου που κανεις κάτι τέτοιο. αλλωστε ειμαστε αδελφοποιημενες πολεις πια…χα,.,..ξερω, ξερω, διαβαζω και εγω…

  27. @για το πρώτο σχόλιο, είναι που δεν βάζω κόμματα για αυτό δυσκολεύεσαι
    @ Το κοριτσάκι αυτό το έχουμε ξαναδεί είναι από τα ταλέντα ζωγραφίζει από πολύ μικρό αλλά και ο πατέρας του είναι και ο ίδιος ζωγραφος! Σε καληνυχτώ

  28. @@@Penelope,μονον εσυ το ξέρεις , κανείς άλλος σε διαβεβαιώ…γι αυτό και γκρινιάζω νυχτιατικα.
    Καλα, το πρωτο σχολιο ειναι ακομη πιο αστειο από το προηγουμενο….
    φιλια πολλά, νασαι παντα ετσι
    ριτς

  29. Να δεις που τελικά, σε λίγα χρόνια, ο διαχωρισμός «αριστερά-δεξιά» θα έχει να κάνει με το ποιος υπόσχεται να ξοδέψει λιγότερο νερό, να χρησιμοποιήσει περισσότερο τα μέσα μαζικής μεταφοράς και να προσφέρει λιγότερη γνώση και περισσότερη δουλειά.

    Αυτά θα είναι τα εννοιολογικά και μαζί πραγματολογικά δεκανίκια που πανέμορφα περιγράφεις.

    Αυτό είναι, επίσης, που κατάφεραν να κάνουν οι διάφοροι «θιασώτες»: να προβάλλουν συνεχώς ένα μανιχαϊστικό μοντέλο επιλογών, ώστε να εγκλωβίζονται μυαλά και ψήφοι σε ένα καζάνι.
    Και να αλέθονται παντοιοτρόπως…

    Καλησπέρα, Ρίτσα μου.

    [Λίγες νυχτερινές σκέψεις με αφορμή άλλο ένα δυνατό άρθρο σου]

  30. Δημητρη/./// Και πού να δεις τί διαβασα σήμερα για το νερό και μάλιστα μεσα από το κειμενο του προεδρου του Φορουμ του Νταβός. Εχεις απολυτο δικιο…εχουν αλλαξει τόσο οι προσανατολισμοί και οι πραγματικές ανάγκες, ωστε σε λιγο οι λεξεις θα μοιαζουν με κουκλοσπιτα στο τρίτο ,μισοραγισμένο ραφι της εγγονής της γειτόνισσας…
    σε φιλω

  31. Φίλος «ταχυδρομικό περιστέρι» φρόντισε να έχω έστω και με 24 ώρες καθυστέρηση την εφημερίδα στα χέρια μου. Άλλο πράμμα το χαρτί βέβαια, κουσούρι αυτό, 35 χρόνια τώρα.
    Το πιθανότερο βέβαια τώρα που το σκέφτομαι, είναι στον Άι Στράτη να μην έχει φτάσει ακόμα!!!

  32. @@mad….άψογη σε βρίσκω…. λες ;

    @@dimistris-r….τυχερός είσαι…. εγώ πάλι συνήθισα στα πάντα… όλα είναι οικεία και ξένα συγχρόνως…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s