Το πολωτικό κλίμα της Μέσης Ανατολής

John Lennon Imagine

Το 1973, λίγο μετά το τέλος της μεγάλης εβραϊκής γιορτής του Γιομ Κιπούρ, το Ισραήλ περικύκλωσε την Τρίτη Στρατιά της Αιγύπτου στη Χερσόνησο του Σινά και κατευθυνόταν προς το Κάιρο, προδιαγράφοντας ουσιαστικά μια συντριπτική ήττα της Αιγύπτου. Ο 4ος αραβο-ισραηλινός πόλεμος κινδύνευσε να λάβει διεθνείς διαστάσεις, καθώς η Σοβιετική Ενωση απείλησε με την αποστολή στρατιωτικών δυνάμεων. Κι ήταν τελικά ο Αμερικανός πρόεδρος Νίξον που σήκωσε το τηλέφωνο και «νουθέτησε» τους Ισραηλινούς, ανοίγοντας το δρόμο για την αποκλιμάκωση της κρίσης. Το 1982, στην εισβολή του Ισραήλ στο Λίβανο, τα ισραηλινά στρατεύματα προετοιμάζονταν πυρετωδώς να εισβάλουν στον μουσουλμανικό δυτικό τομέα της Bηρυτού μετά τη δολοφονία του Λιβανέζου προέδρου Τζεμαγιέλ. Μια τέτοια κίνηση θα ενέπλεκε τη Συρία και θα διεύρυνε το πολεμικό μέτωπο. Αυτή τη φορά ήταν ο Ρίγκαν αυτός που ζήτησε αυτοσυγκράτηση από τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπέγκιν, αλλάζοντας τη φορά των πραγμάτων. Το ίδιο συνέβη το 1991, στον πρώτο πόλεμο του Κόλπου. Το Ιράκ εκτόξευσε 39 πυραύλους «Σκουντ» εναντίον του Ισραήλ, το οποίο ήταν έτοιμο να ανταποδώσει, καταφέροντας πλήγμα στην αντι-ιρακινή συμμαχία της εποχής. Οι Ηνωμένες Πολιτείες απαίτησαν από το Ισραήλ να μην αναμειχθεί, όπως και συνέβη. Πολλοί έχουν χαρακτηρίσει αυτού του είδους την παρεμβατική πολιτική πυροσβεστική.

 

Σήμερα η Ουάσιγκτον, έχει βάλει φαρδιά πλατιά την υπογραφή της στο πολωτικό κλίμα της Μέσης Ανατολής, προϊδεάζοντάς μας για τη μεγαλύτερη γεωπολιτική και στρατηγική ανατροπή των τελευταίων δεκαετιών. Η δυνατότητα επομένως να επαναληφθεί το παράδειγμα του Νίξον, του Ρίγκαν, του Κλίντον ή του Αϊζενχάουερ το 1956 εξαφανίζεται μέσα στο ομιχλώδες τοπίο της συνεχούς και πολυεπίπεδης αντιπαλότητας. Είναι προφανές ότι οποιαδήποτε παρέμβαση κάτω από τις παρούσες συνθήκες προϋποθέτει σαφή πολιτική βούληση των τοπικών παραγόντων, που όμως υφίσταται, καθώς φημολογείται η παραίτηση του Αμπάς. Αλλά πώς θα μπορούσε να προκύψει έστω κι αυτή όταν ο πρόεδρος Μπους επ’ ευκαιρία των 60 χρόνων από την ίδρυση του Ισραήλ εκφωνεί ενώπιον της Κνεσέτ μια ομιλία, γεμάτη πάθος και μονοδιάστατες δεσμεύσεις, ενώ αποφεύγει να αναφερθεί στο δράμα του παλαιστινιακού λαού; Οπως δε τόνισε Αραβας σχολιαστής, οι Ισραηλινοί έμειναν κατενθουσιασμένοι, όχι για όσα είπε ο πρόεδρος, αλλά για όσα δεν κατάφερε να πει! Τη μεθεπομένη, κι ενώ Αραβες και Παλαιστίνιοι ζουν σε συνθήκες απόλυτης σύγχυσης, ο ίδιος πρόεδρος εκφωνεί μια άλλη ομιλία στο Σαρμ ελ Σεΐχ -ενώπιον του αραβικού κόσμου αυτή τη φορά- όπου παρουσιάζει το διαβόητο όραμά του για την ίδρυση παλαιστινιακού κράτους, χωρίς να εξηγήσει πώς και με ποιο τρόπο θα το προωθήσει.

Ελάχιστοι γνωρίζουν τις λέξεις που χρησιμοποίησαν στο παρελθόν οι Αμερικανοί ηγέτες, θέλοντας να συγκρατήσουν την πολεμική ορμή του Ισραήλ, αν και κατανοούν ότι δεν συνέτρεχαν μόνο σοβαροί γεωπολιτικοί λόγοι, αλλά ότι και οι ΗΠΑ διέθεταν το ανάλογο κύρος. Να υποθέσουμε επομένως ότι εξέλειπαν οι προϋποθέσεις μιας πυροσβεστικής παρεμβατικής πολιτικής; Κι αν όχι, γιατί ο πρόεδρος Μπους αρνείται να αναφερθεί ενώπιον του Ισραήλ στην κατοχή παλαιστινιακών εδαφών; Γιατί κλείνει τα μάτια στην επέκταση των εβραϊκών εποικισμών και γιατί εμμέσως επικροτεί την πολιτική της συλλογικής τιμωρίας των ανθρώπων της Γάζας και του οικονομικού αποκλεισμού της;

Οσο η Αμερική δεν αναγνωρίζει το δικαίωμα διακυβέρνησης της Χαμάς -κάτι που ήδη κάνει η Γαλλία- τόσο το κλίμα θα παραμένει βαθιά πολωτικό για όλους

 

rits

Δημοσιευθηκε στην Καθημερινή 22-5-2008

Advertisements