Η απαξίωση των πάντων


alfred-gockel-endless-love

Endless Love

Stretched Canvas Print

by Alfred Gockel

Στην Ελλάδα, αν όχι όλοι, οι περισσότεροι λατρεύουμε να πετάμε λάσπη προς οποιονδήποτε. Σε ανθρώπους, σε θεσμούς, σε οργανισμούς… παντού, αρκεί αυτή η συμπεριφορά να λειτουργεί πάνω μας ανακουφιστικά. «Α, το ’πα και ξαλάφρωσα», ακούμε συχνά να λένε οι συμπολίτες μας… Το κάνουμε συστηματικά σε βάρος των πολιτικών. Τους απαξιώνουμε είτε αποδίδουν είτε δεν αποδίδουν στο έργο τους. Ο υποκειμενισμός και ο κομματισμός μάς κάνουν να μη βλέπουμε το δάσος, αλλά το δένδρο, αναβαθμίζοντας μονίμως το ατομικό συμφέρον σε βάρος του συνολικού.

Αν όχι όλοι, οι περισσότεροι αντιμετωπίζουμε με την ίδια χλεύη οτιδήποτε αφορά τους συνταγματικά κατοχυρωμένους θεσμούς, που θεσπίστηκαν για να μας προσφέρουν το πλαίσιο μιας ευνομούμενης κοινωνίας. Λέμε, λοιπόν: Η Δικαιοσύνη και οι δικαστικοί, που διαπλέκονται με τους πολιτικούς και τους μαφιόζους, η Εκκλησία και το παπαδαριό, που εκμεταλλεύονται τον φόβο μας για τη μετά θάνατον ζωή, η τοπική αυτοδιοίκηση, που στα μάτια μας αποτυπώνει την ιδεολογική άποψη της ταινίας «Το μεγάλο φαγοπότι» (La grande bouffe), όπου ακόμη κι αν δεν έχουμε εντοπίσει τις πόρνες, τις εφευρίσκουμε…

Το ίδιο βεβαίως συμβαίνει και με την Ευρωπαϊκή Ενωση. Η Ε.Ε. υπήρξε ένας από τους ευκολότερους στόχους. Μπορούσαμε να την επικρίνουμε χωρίς ιδιαίτερο κόστος. Τη μαστιγώναμε ακόμη κι όταν ο πακτωλός των χρημάτων που έρεε προς τη χώρα προσγειωνόταν στις τσέπες αυτών που ξεστόμιζαν τις μεγαλύτερες ύβρεις και τις μεγαλύτερες ανακρίβειες για την Κοινότητα. Η αριστερίστικη αντίληψη των Ελλήνων υποψιαζόταν τους πάντες και τα πάντα. Είναι ωστόσο αδιαμφισβήτητο γεγονός πως εκατομμύρια συμπατριωτών μας επωφελήθηκαν από τους αλλεπάλληλους πακτωλούς, που καλώς ή κακώς άλλαξαν την εικόνα της χώρας μας, έστω κι αν υπήρξαν κραυγαλέες ατασθαλίες, έστω κι αν χρήματα φαγώθηκαν στη διαδρομή –να θυμίσω το στόρι του αμαρτωλού Κτηματολογίου–, έστω κι αν πολλά έργα δεν πραγματοποιήθηκαν. Στο κάτω κάτω, εμείς φταίγαμε που δεν είχαμε τη δυνατότητα απορρόφησης των κοινοτικών κονδυλίων; Δεν μπορούσαν να μας τα δώσουν εντελώς δωρεάν; Αυτή τη συγχρηματοδότηση τι την ήθελαν; Αρα δάκτυλος. Αρα ράβδος εν γωνία βρέχει…

Αν καταλαβαίνω καλά τα χρόνια που προσμετρώ υπομονετικά τον βίο μου, εκείνο που μας ενοχλούσε πάντα ως λαό ήταν η έννοια της υποταγής. Ο οθωμανισμός μάς άφησε κατάλοιπα, τα οποία ενσωματώθηκαν στον γενετικό μας κώδικα, με αποτέλεσμα οτιδήποτε ξένο να θεωρείται εξαρχής κακό. Στην περίπτωση της Ε.Ε. η εικόνα που επιχειρήθηκε να δοθεί, ήταν ότι υποταχθήκαμε στους καλαμαράδες των Βρυξελλών. Οι τεχνοκράτες μας κουμαντάρουν. Μα αυτό είναι όνειδος, είναι κατάντια, λέμε. Οι Λεβαντίνοι μας υπαγορεύουν πώς θα διαχειριστούμε τα οικονομικά μας και πώς θα διαμορφώσουμε τους θεσμούς μας. Επιβάλλουν πρόστιμα επειδή δεν ακολουθούμε κατά γράμμα το Σύμφωνο Σταθερότητας. Πληρώνουμε πρόστιμα γιατί εμείς θέλουμε να ’χουμε χωματερές κι αυτοί δεν θέλουν. Και τι θα γίνει με τη φορολογική εναρμόνιση; Ποια η σκοπιμότητά της; Α, ναι, θα ’ρθουν οι ξένοι να μας αγοράσουν. Και με τα κολέγια; Τι θα γίνει με τα κολέγια; Εμείς έχουμε το δικό μας εκπαιδευτικό σύστημα –δωρεάν παιδεία, δωρεάν ελευθερία, δωρεάν ασυδοσία– και δεν σηκώνουμε μύγα στο σπαθί μας. Αν μάλιστα μας εκνευρίσετε πολύ, κλείνουμε τα σχολεία, κλείνουμε τα πανεπιστήμια, κλείνουμε τους δρόμους, τη Βουλή, τα κλείνουμε όλα… Μα, αυτοί, οι «αφελείς» των Βρυξελλών, δεν κατάλαβαν ποτέ τις ιδιαιτερότητες του Ελληνα;

7b75c5c9c1a4b853431b9979b17f4dcbΘέλοντας να είμαι ακριβοδίκαιη και πέραν της σκωπτικής διάθεσης με την οποίαν περιγράφω την ελληνική στάση απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ενωση, θα πρέπει να επισημάνω ότι τα τελευταία χρόνια, ειδικότερα μετά τη διεύρυνση προς Ανατολάς, η Ενωση έχασε μεγάλο τμήμα της δυναμικής της. Θα έλεγα ότι ήταν σαν έναν έφηβο που μόλις είχε πετάξει μπόι, μην έχοντας όμως την ευχέρεια να διαχειριστεί σωστά αυτό το ύψος. Εχετε προσέξει πόσο ατσούμπαλος είναι ένας έφηβος; Κάνοντας λοιπόν κατάχρηση της υπερβολής, θα έλεγα ότι αυτό το εφηβικό σύνδρομο συνέβη στην Ε.Ε. μετά την αμφιλεγόμενη διεύρυνση. Σ’ ένα από τα ταξίδια μου στις Βρυξέλλες είχα την τύχη να συνομιλήσω με τον Γάλλο κοινωνιολόγο Μορίς Ντιβερζέ. Κι ήταν αυτός που επέμενε ότι η εμβάθυνση της Ε.Ε. θα πρέπει να προηγηθεί της διεύρυνσης. Για τον Ντιβερζέ, το θέμα του δημοκρατικού ελλείμματος ήταν πρωταρχικής σημασίας. Προφανώς είχε δίκιο, καθώς η Ε.Ε. ενεπλάκη στη συνέχεια σε σφαίρες εταιρικής επιρροής και σε ζωτικούς οικονομικούς χώρους, εγκαταλείποντας ίσως το σημαντικότερο κεφάλαιο στο οποίο όφειλε να ρίξει όλο της το βάρος: Το πολιτικοφιλοσοφικό υπαρξιακό σκέλος της, που θα συνέτεινε στη γεφύρωση των διαφορών των κρατών–μελών και θα οδηγούσε κάποια στιγμή στο μέλλον στην ομοσπονδοποίηση.

Κάπως έτσι η Ε.Ε. μετεξελίχθηκε βιαστικά σ’ έναν οικονομικό γίγαντα, ο οποίος διέθετε χρήματα προς κάθε κατεύθυνση, πετούσε τόνους βουτύρου, υποχρέωνε τους αγρότες να θάβουν τα προϊόντα τους, όριζε τι είναι αποδεκτό στην παγκόσμια αγορά, έσπρωχνε τις εταιρείες προς Ανατολάς, αλλά χάιδευε τους Γάλλους αγρότες… και γενικά έδειχνε να απομακρύνεται όλο και πιο πολύ από τον πυλώνα που λέγεται Ευρωπαίος πολίτης. Γι’ αυτό και πλήρωσε το τίμημα του Ευρωσυντάγματος το 2005. Κάποιος είπε ότι, αν τύχει και επισκεφθείς τις διευθύνσεις της Ε.Ε. στις Βρυξέλλες, θα συναντήσεις υψηλόβαθμα ή μη στελέχη τα οποία ζουν τη δική τους και μόνο ιστορία. Δεν έχουν καν αντιληφθεί την τεράστια απόσταση που εκτείνεται ανάμεσα σ’ αυτούς και τον ευρωπαϊκό λαό. Δικαίωμά τους; Μάλλον όχι.

emmanuel_toddΣτο βιβλίο του «Μετά την Αυτοκρατορία» ο Εμμανουέλ Τοντ σημειώνει ότι οι ευρωπαϊκές κοινωνίες γεννήθηκαν από τον μόχθο γενεών αξιολύπητων χωρικών και ανακάλυψαν με μεγάλη καθυστέρηση την ειρήνη και τον πλούτο. Σ’ αυτό το σκέλος μετέχει και η Ελλάδα. Θα μπορέσουμε, άραγε, να διατηρήσουμε αυτά τα αγαθά, σήμερα που η παγκόσμια κρίση επικρέμαται επί της κεφαλής μας; Η Ε.Ε. επιδεικνύει απρόσμενη ωριμότητα και ικανότητα διαχείρισης κρίσεων. Σ’ αυτό παίζει σημαντικό ρόλο η δύναμη του ευρωπαϊκού νομίσματος, εναντίον του οποίου έχουμε ξιφουλκήσει αρκετά. Ας αναλογιστούμε όμως τι συνέβη στην Ισλανδία και στη Βρετανία κι ας ακούσουμε τις φωνές των παλιών λαών της Ευρώπης που για λόγους εσωτερικών επιλογών δεν υιοθέτησαν το ευρώ. Τώρα το επιδιώκουν μετά μανίας. Η οικονομική βαρβαρότητα και ο νομοτελειακός μετασχηματισμός της οικουμένης επιβάλλουν συσπειρώσεις. Ισως γι’ αυτό θα πρέπει να αποδεχτούμε ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση είναι το μαξιλάρι που θα χρησιμοποιήσουμε το βράδυ στον ύπνο μας, όταν όλα τα πουπουλένια μαξιλάρια έχουν χαλάσει. Ξυπνώντας, δε, το πρωί μπορεί να αισθανθούμε ότι το να εγκαταλείπουμε πότε πότε τις εμμονές και τις ιδεοληψίες μας ουκ έστιν προς θάνατον, καθώς προσφέρουμε χώρο σε θεσμούς που αν μη τι άλλο σε εποχές απόλυτης αστάθειας διαθέτουν στοιχειώδεις σταθερές.

4099helena-fourment-in-a-fur-wrap-1636-38-postersHelena Fourment in a Fur Wrap, 1636-38

Peter Paul Rubens

rits

Δημοσιεύθηκε στην Καθημερινή 5/12/2008

Σημείωση ! Το κείμενο είναι ανεπίκαιρο, αλλά δεν είναι άσχετο παντελώς με τα γεγονότα. Πίσω από τις γραμμές, ίσως κάποιοι μπορεί να διακρίνουν κάποια μηνύματα. Ισως, λέω….

Advertisements

6 thoughts on “Η απαξίωση των πάντων

Add yours

  1. Ετσι όπως ξεκινησε το άρθρο νόμιζα ότι το έγραψες για τα προσφατα γεγονότα!
    Δυστυχώς σε αυτή την χώρα σκεφτόμαστε πρώτα την απαξίωση και σχεδόν ποτέ την αξίωση.

  2. Mμμμ …. με αυτόν με τα γυαλιά μίλησες από κοντα??!! Not too bad 😉
    Eχω πήξει μια εβδομάδα με την σοβαρότητα του κτηματολογίου και θέλω jokes να επανέλθω στα ίσια μου 🙂
    θα το διαβάσω και θα σου πω για τα μυνηματα σου 😉

  3. Όσο αφορά το πρώτο μέρος σου, θα έλεγα πως αυτό που χαρακτηρίζει είναι η ακρότητα. Είτε θα καταδικάζουμε τα πάντα, είτε θα ενστερνιζόμαστε τα πάντα. Λες και δεν έχομε κρίση αλλά εντελώς άβουλα ακολουθούμε ένα ρεύμα. Είμαστε ο πρώτος πολιτισμός που μίλησε για μέτρο και ο μοναδικός ίσως που δεν το βρήκε (αν και διτηρώ τις επιφυλάξεις μου για το κατά πόσο οι άλλοι το βρήκαν ή απλά το έχουν επιβάλλει διατηρώντας μια εύθραυστη ισορροπία – και παρότι δείχνει να δουλεύει, δεν είμαι υπέρ αυτού του σχήματος αν ισχύει).

    Όσο αφορά στην ΕΕ, ναι, έχει και καλά, αλλά και κακά και ουσιαστικά συμφωνώ με την τοποθέτησή σου. Αν και ειληκρινά, επειδή έχω αρκετή συνανααστροφή με τα διάφορα τμήματα της ευρωπαϊκής ένωσης, σε πληροφορώ ότι σε πολλά πράγματα όπως: ρουσφέτι, χρηματισμό και γραφειοκρατία, είναι σε πολύ χειρότερα επίπεδα από την Ελλάδα. Δηλαδή, ή τους διδάξαμε πολύ καλά, ή, ως λαός, είμαστε αθώες περιστερές μπροστά τους, δεν ξέρω τί από τα δύο έχει συμβεί.
    Κάτι πρέπει να αλλάξει και σίγουρα αυτό δεν είναι η παγκοσμιοποίηση, μάλλον η μορφή της και οι πυλώνες της και οι πυλώνες γενικά στους οποίους στηρίζεται η κοινωνία μας πρέπει να αλλάξουν.

  4. Ναι, Ριτσα μου… διακρινουν, αλλα εαν τολμησουν να τα αρθρωσουν, περιθωριοποιούνται.
    Και το θεμα δεν ειναι μονο να μην κοιτας το δεντρο, η ακομα και το δασος, καποιες φορες πρεπει να κοιταξουμε το ΕΔΑΦΟΣ οπου το δασος φυτρωνει…
    Αν το ποτισουμε με δηλητηριο, οσες αναδασωσεις κι αν κανουμε, δεντρα στα καμμενα θ αργησουν πολυ να βγουν…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Blog στο WordPress.com.

ΠΑΝΩ ↑

Αρέσει σε %d bloggers: