Αδιατάραχτος πολιτισμός, ταριχευμένες κοινωνίες


Η Αθήνα; Μα κοιτάξτε την Αθήνα. Μια πόλη με τους ανθρώπους της, με κατάφωτα σικάτα καταστήματα, με ωραίους καφενέδες και κουλτουριάρικα μπαράκια. Με οικοδομικά τετράγωνα που αποχαρακτηρίζονται για να επαναχαρακτηριστούν, με πάμπολλα ακριβά αυτοκίνητα και μοναδικό στο είδος του μποτιλιάρισμα, με θέατρα sold out και κινηματογράφους που πολλές φορές πρέπει να στηθείς στην ουρά για να μπεις. Ολα λειτουργούν ρολόι. Οι πιστωτικές κάρτες, τα αραχτά μεσημέρια του Σαββάτου στο Γκάζι, οι γυναικοπαρέες, οι βόλτες στα βιβλιοπωλεία, οι συζητήσεις για το σήμερα… Πολιτισμός αδιατάραχτος!

Και όμως, η οδική περιπλάνησή μου σε «μυστικές» γειτονιές της Αθήνας, προχθές, ημέρα του Πολυτεχνείου, με το ευρύτερο κέντρο αποκλεισμένο, με έκανε να ξυπνήσω από τον λήθαργο του αδιατάραχτου πολιτισμού. Στενοί δρόμοι, ανήλιαγες φτηνές πολυκατοικίες, με αυτοσχέδιες κατασκευές στα μπαλκόνια -προφύλαξη από το βουητό των διερχόμενων αυτοκινήτων-, μαγαζιά- τρύπες με ασήμαντη πραμάτεια, κι απ’ έξω τραπεζάκια στιγμιαίας απόλαυσης. Φροντιστήρια ξένων γλωσσών και σούπερ μάρκετ μαζί, μανάδες αλαφιασμένες με το χέρι του παιδιού ίσα ν’ αγγίζει το δάκτυλο του γονιού, νέοι με βλέμμα απλανές… Μέχρι να βγω στη λεωφόρο και να επιτρέψω στον «πολιτισμό» είχε προλάβει να ανατραπεί μέσα μου ένας συντεταγμένος κόσμος.

Φτάνοντας στην εφημερίδα, αναρωτιόμουν πού μπορεί να βρίσκεται η αλήθεια. Καθημερινά στις τηλεοράσεις δίδονται ομηρικές μάχες για τα επιδόματα κοινωνικής αλληλεγγύης. Οι αριθμοί είναι αμείλικτοι, επικυριαρχικοί. Πόσοι είναι τελικά; Η εικόνα μερίδας του πληθυσμού που ζει κάτω από τα όρια της φτώχειας μοιάζει σαν κάτι μαγικό. Δεν τη βλέπουμε, δεν την αγγίζουμε. Η ιδέα της ύπαρξής της μας προσπερνά. Ο καθένας επιλέγει έναν κύκλο. Στήνει εντός του τον μικρόκοσμό του και προχωράει. Δεν έχει χρόνο, αντοχές και περιθώρια να δει τι συμβαίνει έξω από τον κύκλο, που σίγουρα είναι πολλά και «θαυμαστά», σαν την αυλή των θαυμάτων του Καμπανέλλη.

Προφανώς όλα λειτουργούν συγκριτικά. Αν ανατρέξουμε στην Αθήνα της χούντας ή και των πρώτων μεταπολιτευτικών χρόνων, θα δούμε ότι σήμερα περνάμε πολύ καλύτερα. Ναι, ξέρω, οι Ολιβερ Τουίστ έχουν εκλείψει. Το ερώτημα είναι μήπως μέσα στη βιασύνη της απόλαυσης στήνουμε κοινωνίες για νέους Ολιβερ. Μήπως ελλοχεύει ο κίνδυνος μιας εκκωφαντικής κατάρρευσης οικονομίας και κοινωνίας μαζί, χωρίς να προλάβουμε να πιαστούμε από κατάρτια; Είναι κακό να μεμψιμοιρώ, αλλά να, διέπραξα ολέθριο λάθος: ξεφύλλισα χθες το βιβλίο της δημοσιογράφου Βιβιάν Φορεστέρ («Οικονομική Φρίκη»), γραμμένο σε καιρούς αεράτους οικονομικά. «Σε ποιο όνειρο μας κρατούν, ώστε να μας απασχολούν με κρίσεις που θα τερματιστούν; Πότε θα συνειδητοποιήσουμε ότι δεν υπάρχει κρίση, αλλά μετάλλαξη ενός ολόκληρου πολιτισμού; Συμμετέχουμε σε μια νέα εποχή, χωρίς να το έχουμε αντιληφθεί. Χωρίς να αποδεχόμαστε ότι η παλιά μάς τελείωσε. Ετσι δεν μπορούμε να την πενθήσουμε και να πάμε παρακάτω, αλλά την ταριχεύουμε και παραμένουμε λάτρεις της»… Αδιατάραχτος πολιτισμός και ταριχευμένες κοινωνίες. Στα θεμέλια κάνουν πάρτι οι τερμίτες.

Δημοσιεύθηκε στην Καθημερινή 19-11-2009
ριτς

26 thoughts on “Αδιατάραχτος πολιτισμός, ταριχευμένες κοινωνίες

  1. ένα λεπτό, παρακαλώ, θέλω να ξεμπλεξω από τούτες τις γάζες
    [υπάρχει μία μάλιστα ακρως επίμονη, μου φράζει και το στόμα ]
    και θα σας μιλήσω, γιατί πολλά εχω να πω, αλλά να ξεμπλέξω πρωτα, αν και άμα πω θα ξαναμπλέξω, αλλά επι του παρόντος
    [τουτη η γάζα, φασκιωμενο που με εχει, δωστε ένα χεράκι παρακαλω]
    επι του παρόντος, λέω, και επί του προκείμενου
    [τι; δεν με ακούτε; α, χμ…η γαζα θα φταίει]
    η φασκιωμένη πόλη, ε… λάθος, η ταριχευμένη πολη θελω να πω…
    [φασκιωμενες σκέψεις, ναι, εχ, αφηστε το καλύτερα, ναι, με κοιτάτε, μην κοιτατε, και μη θλίβεστε, είναι μόνο η όψη του φαγιούμ που έχω, …πάνω από τις γάζες ]

    …………

    ειμαστε σε μεταίχμια εποχή, ρίτσα, και καμιά φορά θαρρώ πως κάποιοι ειμαστε στο τέλος της παλιάς και κάποιοι αλλοι ειμαστε στην αρχή της νέας. μα ό,τι έρχεται από το μελλον μάς αγγίζει όλους.

    καλησπέρα

  2. Έχει δίκιο ο Νοσφεράτος. Υπονομεύετε τον εφησυχασμό μας, την τάση μας να αφήνουμε τα τείχη-βιτρίνες ενός τάχαμου «πολιτισμού» γύρω μας να χτίζονται «ανεπαισθήτως».

    Θαυμάζω απεριόριστα την …πένα σας. Μερικά κείμενά σας όμως τα αγαπώ πραγματικά.

    Καλή σας μέρα!

  3. @Συκοφάγος..
    Πουλί Πετάμενο, ξέρω , είναι λίγο σκληρό το κειμενάκι, αλλά υπάρχει ένα κομματι της κοινωνίας που ειναι ακριβώς έτσι, όπως το περιγράφω.
    Προφανώς είμαστε σε κοινωνική μετάλλαξη, αλλά δεν θέλουμε να το δούμε γιατί τον άνθρωπο τον βολεύουν τα κεκτημένα.Ο,τι καινούργιο, τον τρομάζει..
    καλημερα Πουλί και να πετάς αναλαφρα..

  4. @Νερενια
    Καλημέρα, Καλημέρα και ευχαριστώ πολύ για τα καλά σου λόγια.. Τα πάντα κινούνται γυρω μας χωρίς εμάς…

  5. Δεν νομίζω να εκλείψουν ποτέ οι Όλιβερ Τουίστ.
    Ή απλά τους προσπερνάμε μη θέλοντας να παραδεχτούμε την πραγματικότητα ή μεταλάχθηκαν και εκείνοι και δεν τους αναγνωρίζουμε ακόμα, προς το παρόν.

  6. @confused
    Καλησπερα από εμενα.. Ποιός μπορεί να δωσει σαφείς απαντήσεις ; Υποθέσεις κανουμε , διαπιστώσεις κάνουμε….

  7. @Darthiir the Abban
    ενδεχομένως ναι. Τί να σου πω. Οι μεταλλάξεις ενιοτε γινονται με το μαλακό, ενίοτε με τον βουρδουλα. Μην περιμένεις απαντήσεις..

  8. Εξαιρετικό κείμενο Ρίτσα μου. Πρέπει να το επεκτείνεις το δημοσιογραφικό σου σε λογοτεχνικό…στο έχω ξαναπεί. Θα τα πούμε αρχές Δεκέμβρη; Ισως βέβαια αναγκαστούμε να χαθούμε και πάλι στα δρομάκια αλλά ένα καφέ θα βρούμε μια γωνιά να τον πιούμε, βρε παιδί. Θα σε αναγορεύσω. Το υπόσχομαι….:)

  9. @tractatus…
    καλως το μου. μακάρι να τα πούμε. Να μιλήσουμε στο τηλέφωνο..Τοχεις; αν οχι θα στο περασω.Φιλια…ειστε ολοι καλά, ελπίζω

  10. μου θυμίζει τις τεμπέλες νοικοκυρές η κοινωνία…
    Που βαριούνται να πάρουν το φαράσι και να μαζέψουν τη σκόνη, και την «κρύβουν» κάτω από το χαλί -δεν τη βλέπουμε, άρα δεν υπάρχει.

    Υπάρχει, όμως. Και πολλοί από μας τη βλέπουν καθημερινά, ζουν κοντά της. Και δεν κάνουν τίποτα ή κάνουν ελάχιστα (κάτι «φιλανθρωπικά γκαλά, κάτι εράνους Χριστούγεννα και Πάσχα)

    Εξαιρετικό το κείμενο, Ριτσάκιον! Και στη γραφή, και στο ύφος, και στο θέμα.
    Και merci 🙂

    xxx

  11. νατασσΑκι…
    ποσο δικιο εχεις δεν λεγεται. Ειναι ακριβώς έτσι και η ελευση μου στην αθηνα με βοηθαει να τα βλεπω με αλλο μάτι… Οχι, κανεις δεν κανει τιποτα.Ουτε καν φιλανθρωπικά. Κατι θεατρινίστικα μονο και με το σκεπτικό να μας δει ο αλλος ότι το κάναμε. Τί λυπηρό και φτηνό για τους ανθρώπους μιας χωρας που έχουν πεινάσει κι εχουν πονέσει πολύ

    ευχαριστώ
    και καληνυχτα

  12. Ειδικα στις πρόσφατα φτωχές κοινωνίες σαν την Ελλάδα , Ιρλανδία αυτοί που έχουν καταφέρει να ανέβουν την ανεμόσκαλα την τραβούν για να σταματήσουν τους υπόλοιπους γιατί φοβούνται μήπως και βυθιστεί το πλοίο της διαφθοράς . Δεν πιστεύω ότι υπάρχει καμμιά συνομωσία(τι μας λένε και τι κάνουμε) απλά οι κοινωνικές τάξεις υπάρχουν και επαξαύνεται το χάσμα μεταξύ μεσαίας τάξης και κατώτερης καθώς αυξάνεται και η μετακίνηση των ‘δουλεμπόρων’ του οποίους δεν τους θέλουν οι »βαρκάτοι’ γιατί τους χαλάει το ‘image’.
    Ωραιο το κείμενο Ριτς καλο σ/κ

  13. @@@ Penelope. dearest
    σοφή η διαπίστωση σου, όπως πάντα αλλωστε.Τί στην οργή συγγραφεύς θα ήσουν αν δεν καταλαβαινες αυτά τα πραγματα
    Ημουν με Ελενακι και Ιουστινάκι , μια χαρά,..τα φιλια τους εχεις…

  14. αυτή η πόλη δεν εχει μόνο αδιατάραχτη μισογυνία αλλά και ταριχευμένη ανδροφοβία …
    «οι γυναικοπαρέες» και όχι οι «Friends» φτιάχνουνε την αύρα της πόλης Ρίτσα όπως λες αλλά και την διαφορά Ν.Υ.-Αthens.
    καλή καλησπέρα

  15. @@GB
    γιατί ; από πού προκύπτει αυτό ; εγω εντελώς τυχαία το σημείωσα αυτό με τις γυναικοπαρέες, επειδή συχνά τις συναντώ..απλα πραγματα, αλλωστε δεν είναι αυτό το πόιντ του αρθρου
    φιλια

  16. Rits μου ‘προσάπτεις’ επανειλλημένως το τίτλο ‘συγγραφεύς’ μέχρι που με εχεις κάνει να το πιστεύω και εγώ η ίδια, και δώστου και γράφω η συγγραφεύς. Οπου ναναι τελειώνω το 2ον έπος του Γκιλγκαμέζ 😆
    ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια πάντως

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s