«Θάνατος το απομεσήμερο»…. η βαρβαρότητα των ταυρομαχιών.


Προσωπα

Της Pιτσας Mασουρα

Όταν αναφερόμαστε στον πολιτισμό των καιρών μας, αμφιβάλλω αν βρίσκουμε λόγια να τον προσδιορίσουμε. Ίσως γιατί, όπως λέει ο ποιητής, οι πραγματικότητες διαψεύδουν τους αφορισμούς και συντρίβουν τα πλαίσια. Γιατί όλοι μπορεί σε πολλά να διαφωνούμε, αλλά τουλάχιστον είμαστε σύμφωνοι ως προς τη ρευστότητα των σύγχρονων καταστάσεων και την προοδευτική μετακίνηση των αξιών προς άλλα σχήματα, ικανά να διαμορφώσουν τη νέα μοίρα του ανθρώπου.

Λόγια απλά, συνηθισμένα, κορεσμένα για τους πολλούς. Τα επαναφέρω όχι ως διαπιστώσεις ή ως θέσφατα αξεπέραστα, αλλά ως μέσον σύνδεσης με ένα έθιμο που χρόνια τώρα παρακολουθούμε στα τέλη Ιουλίου στην Παμπλόνα της Ισπανίας. Ένα έθιμο που στα μάτια μου αποτελεί τμήμα μιας άκρατης βαρβαρότητας που, περιέργως πως, διεγείρει τα χειρότερα ένστικτα του ανθρώπου και γίνεται ένα «εξαίσιο» καβαφικό θέαμα για χιλιάδες τουρίστες που σπεύδουν να απολαύσουν το φρικιαστικό χάπενινγκ και, ει δυνατόν, να απολαύσουν λίγο από το αίμα του ταύρου. Όχι, μη μου πείτε διονυσιακά έθιμα, μη μου μιλήσετε για τις θυσίες των αρχαίων, μη μου αναφέρετε τον κόκορα που έσφαζαν παλιότερα στα θεμέλια ενός σπιτιού… Είναι ωραία τα έθιμα κι είναι εξίσου όμορφες οι παραδόσεις, αλλά η αγριότητά τους με κάνει να αισθάνομαι ότι προδίδω σε προσωπικό επίπεδο τον πολιτισμό μου. Λένε πως αυτού του είδους οι παραδόσεις ταιριάζουν στη νοοτροπία «των ανθρώπων του λιγοστού». Ορισμένοι διατείνονται ότι οι ταυρομαχίες της Παμπλόνα είναι τουριστικό καταναλωτικό προϊόν που κάποιοι επιδιώκουν να το ανυψώσουν σε τέχνη. Ελεος, όμως. Νιώθω ότι βιώνω απροκάλυπτα μιαν έκπτωση του ευγενούς και του μεγαλόπρεπου και μιαν ανύψωση του άσχημου, του ευτελούς.

Το 2012, οι ταυρομαχίες στην Καταλωνία θα καταργηθούν. Πάμε για άλλα σχήματα αξιών. Ηδη όμως οι εφημερίδες και τα ΜΜΕ έχουν ξεσαλώσει (χωρίς τις ταυρομαχίες δεν μπορούμε να είμαστε Ισπανοί, σημειώνουν πληθωρικά οι αρθρογράφοι) Ole! Ο Τύπος αναρωτιέται τι θα απογίνει ο τουρισμός και οι καφενέδες και τα γλέντια και τα φαρμακεία που θησαυρίζουν καθώς περιθάλπουν τραυματίες! Μου θυμίζει τη γκρίνια των δικών μας τοπικών κοινωνιών που διαμαρτύρονται με τα πανεπιστημιακά τμήματα που κλείνουν και οι μικρές κοινωνίες περιέρχονται σε κατάσταση μίζερης κρίσης. Πάντως, χρόνια τώρα, στη Ισπανία διανοούμενοι και επιχειρηματίες διαπληκτίζονται, θέλοντας να τοποθετήσουν ευλαβικά το πανηγύρι της Παμπλόνας στο εικονοστάσι της τέχνης οι μεν, στο εικονοστάσι της βαρβαρότητας οι δε – εξ ίσου ευλαβικά!

Ο Ερνέστ Χέμινγουεϊ στο βιβλίο του «Θάνατος στο απομεσήμερο» (ένα βιβλίο που νομίζεις ότι θα αναφερθεί σε μοιραίους έρωτες και τιτάνιες συγκρούσεις) περιγράφει εκτενώς το φαινόμενο των ταυρομαχιών, οι οποίες φαίνεται ότι τον συνάρπαζαν, όπου σημείωνε ότι το συγκεκριμένο σπορ δεν είχε την παραμικρή αμερικανοβρετανική κουλτούρα, δεδομένου ότι συγκρούονταν δύο ανόμοιες δυνάμεις. Παρ’ όλα αυτά, ο Χέμινγουεϊ συγκλονιζόταν από την αναμέτρηση του ταυρομάχου με τον ταύρο κι όπως κάπου σημειώνει, η ταυρομαχία είναι η πιο δυνατή εμπειρία θανάτου που μπορείς να αποκτήσεις εν καιρώ ειρήνης.

Στην πραγματικότητα, οι ταυρομαχίες είναι ένα καθαρά πολιτικό θέμα. Πάντοτε ήταν. Η πρώτη προσπάθεια απαγόρευσης των ταυρομαχιών έγινε τον 16ο αιώνα από τον Πάπα Πίο τον 5ο. Δύο αιώνες αργότερα, ο βασιλιάς της Ισπανίας Φίλιππος ο 5ος απαγόρευσε στην αριστοκρατία της εποχής να συμμετάσχει στο «άθλημα», γεγονός όμως που άνοιξε το δρόμο για την ανάδειξη πλέον των επαγγελματιών matador που ξεκίνησαν από την Ανδαλουσία τον 18ο αιώνα. Το 2007 περισσότεροι από 200 ευρωβουλευτές ψήφισαν την κατάργηση των κοινοτικών επιχορηγήσεων στους εκτροφείς «πολεμοχαρών» ταύρων. Μια φονική επιχείρηση, μια παγανιστική βία όπου ο toro δεν έχει πολλές πιθανότητες να επιζήσει. Στο ετήσιο φεστιβάλ του Σαν Φερμίν στη Παμπλόνα, οι ταύροι αφήνονται ελεύθεροι στους δρόμους της παλιάς πόλης και υπό τα φλογισμένα βλέμματα εκατομμυρίων τουριστών καρφώνουν με τα κέρατά τους τους αδαείς ή τους πολύ τολμηρούς. Δεν έχουν άλλο μέσο να αμυνθούν, παρά τη φυσική τους δύναμη. Πάντως, πολλές είναι οι οργανώσεις που διαφωνούν και παλεύουν για την κατάργηση του εθίμου. Παλιότερα, 90 ακτιβιστές ξάπλωσαν στην πλατεία της πόλης, σχηματίζοντας με τα μισόγυμνα βαμμένα στο κόκκινο χρώμα σώματά τους το σχήμα «αιμόφυρτου» ταύρου. Η επιθανάτια αγωνία του ζώου… και ο πανηγυρισμός του ανθρώπου. Προαιώνια δείγματα επικυριαρχίας! Respect; Οχι, κρίμα!

3 thoughts on “«Θάνατος το απομεσήμερο»…. η βαρβαρότητα των ταυρομαχιών.

  1. Μπράβο για την τοποθέτηση Ρίτσα, μπράβο και για τις ιστορικές και πολιτιστικές αναφορές.
    Εννοείται ότι είναι ένα βάρβαρο έθιμο που στον σημερινό κόσμο δεν έπρεπε να διατηρείται. Τί πάει να πει «παράδοση» ;…Και οι Μάγιας έκαναν ανθρωποθυσίες, αυτό σημαίνει ότι θα έπρεπε να διατηρηθεί το…..έθιμο;
    Βρίσκω κτηνώδη την τοποθέτηση των «ιθυνόντων» που ανησυχούν για τον τουρισμό.
    Για μένα οι τουρίστες που διασκεδάζουν με τέτοια απόλαυση είναι ανόητοι ή κτήνη.

    Κρατώ την πιο σημαντική φράση του κειμένου σου : «Πάμε για άλλα σχήματα αξιών».

  2. Ο «πολιτισμός» μας είναι πολύ βάρβαρος ούτως ή άλλως. Προχτές το σκεφτόμουν άλλωστε. Και οι ταυρομαχίες είναι πολύ μικρό ποσοστό της βαρβαρότητάς του…

  3. στις πέντε η ώρα…
    καλά εδώ δεν τους σκοτώνουν, παίζουν με τους ταύρους και τις αγελάδες…
    αλλά και πάλι…
    δεν φτάνει πού τα σφάζουμε μαζικά;

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s